Қазақстан республикасындағы суицид мәселесі [ 9 бет ]

Жоспар:

1. Қазақстан Республикасындағы суицид мәселесі

2. Адамдардың суицид жасау себептері

3. Суицидтің алдын-алу жолдары
        
        Жоспар:
1. Қазақстан Республикасындағы суицид мәселесі
2. Адамдардың суицид жасау себептері
3. Суицидтің ... ... ... ... ... ... ... зерттеу тақырыбым – ... ... ... Бұл ... ... үшін алдымен суицид
деген терминге қысқаша шолу жасап өтелік.
Суицид (лат.: sui caedere — өзін ...... ... ... өз ... ... Суицид деген термин XVII ғасырда пайда болған, ... ... ... ... бұл ұғым қоғамда кеңінен пайдаланылған емес.
Тек XX ғасырдың басында адамдардың ... қол ... етек ... ғылымда «суицидология» атты дербес зерттеу саласы қалыптасты.
Ғалымдардың айтуынша суицидтің үш түрі ... ... ... Оған ... адам ... ... ... көңілсіз
болып жүреді, өлгісі келеді. Нақтырақ айтқанда өмірдің мәнін жоғалтады.
2. Жариялық суицид. Өзін-өзі өлтіргісі келгендердің көбі ... ... ... өзіне аударғысы келеді (мысалы, біреумен ренжіссе,
қолына суық қару алып, болмаса арқан, жіп ала ... ... ... ... ... Бұл түрінде адам өз-өзін өлтіру жақсы іс еместігін
түсінеді, ... ... ... ... жол жоқ ... ... өлімге
апаратын істерге бас тігеді (мысалы, нашақорлық, алкоголизм т.б).
Енді Қазақстандағы ... ... ... ... ... ... салыстырғанда, өте жоғары деңгейде. Қазір әлемнің
барлық елдерінде, оның ішінде Қазақстанда да ... пен ... ... мәселеге айналып отыр. Себебі бұлар адам ... ... ... және экономикалық жағынан шығынға
ұшыратып отыр.
Қазіргі кезде Дүниежүзілік Денсаулық Сақтау ... ... ... ... ... өз ... қиюы ... әлемде үшінші
орынды алады. Ал осыдан үш жыл бұрынғы деректер бойынша Қазақстан бесінші
орында ... Ол ... орта ... 100 000 ... ... ... саны 30 ... құраған.
Жалпы әлемде жыл сайын шамамен миллионға жуық адам өз-өзіне қол салып
көз жұмады. Олардың 8 мыңы – қазақстандықтар, яғни ... әр ... бір адам өз ... ... қош ... ... денсаулық сақтау ұйымының мәліметі бойынша, Қазақстанда
100 мың тұрғынға шаққанда 53 кісі өзіне қол ... қаза ... ... бұл ... ... «тұрақты лидерлер» саналатын – Венгрия (88)
мен Литвадан (96-99) сәл төмен тұр. Бұл көрсеткіш Орта Азия елдері бойынша
Қазақстанда ең ... ... енді ... ... ... назар аударсақ: соңғы бірнеше
жылда осындай қаза ... көш ... ... ... ... ... ... (64-67 оқиға) және Солтүстік Қазақстан ... (100 ... ... 57 адам ... қол ... Бір атап ...... өлтіргендерге қарағанда өз-өзін өлтіргендер саны әлдеқайда көп екен.
Қазақстанда суицид жасайтындардың көбі ер ... ... ... ... ... ... 2007 жылы 342 ... фактісі тіркелген.
Оның 2/3-і ер азаматтар.
Психологтардың сөзіне қарағанда, өз-өзін ... ... ... ер адамдар арасында жиі келеді. Ер адам өз-өзіне қол саламын деп
шешсе, онда олар өз ісін ... ... ... ... Ал ... әдетте
өлуді емес, өзіне назар аудартуды көздейді. Сол себепті, ... ... қол ... ... ... ер адамның 1 оқиғасына әйелдердің ... ... ... 5 фактісі сәйкес келеді екен.
Ал әйелдер ... ... ... ... бар: дүниежүзілік
денсаулық сақтау ұйымының мәліметі бойынша, қазақстандық әйелдер арасындағы
суицидтің көрсеткіші – 15 пен 24 жас ... 100 мың ... ... ... ... ... ... АҚШ-та бұл көрсеткіш – 2,9-ға тең.
Қазақстанда жылдан-жылға жасөспірімдер арасында суицид көбейіп отыр.
Мамандар жыл сайын Қазақстанда 14 пен 17 жас ... ... 6-8 ... ... тіркелетіндігін айтады.
Елде 2005-2007 жылдары кәмелетке толмағандар арасында 1364 ... салу ... ... оның – 887-і ... ... 2005 жылы ... 2006 – 274, ал 2007 – 352 суицид тіркелген.
2008 жылы Павлодар қаласында алғашқы бес айдың ішінде 18 жасөспірімнің
түрлі жағдайлардағы ... ... оның оны ... жағдаймен
аяқталған. 2008 жылғы деректің өзі алдыңғы жылдарға қарағанда жастар
арасындағы суицидтің ... ... ... дереккөздерге сенсек, 2009 жылы 26 жасөспірім өздеріне ... ... ... да ... жоқ. Осылайша, елімізде 237 суицид
оқиғасы тіркелген. Алаңдататыны – ... ... ... ... орын ... ... 30 ... Қарағанды, ОҚО, Ақмола,
Ақтөбе облыстарында 20-дан аса ... ... ... ... ... ... үш жылда СҚО-да бұл көрсеткіш екі есеге артқан», - деп ... ... ... ... ... айтып кеткен. Сонымен
қатар, депутат ... ... ... ... ... суицидтердің
кейбіреулерін келтірді: «Өткен жылы 13 қазанда Қарағанды қаласында он төрт
жасар жасөспірім асылып қалды. Арада бес күн ... ... ... ... Тұздыбастау кентінде он бес жасар екі жасөспірімнің
өздеріне өздері қол ... ... қош ... ... ... ... ... ақпарат құралдары Ақтөбе қаласында он жетідегі
қыз бала мен он бес ... ... ... ... ... ... 26 қарашада осындай оқиға Алматыда қайталанды. Бұл жолы ... ... ... он алты ... ... ... 6-13 аралығында Теміртауда, Семейде, ... ... ... ... тағы үш қыз, екі ер бала өз ... ... ... Ақмола облысының Егіндікөл ауылында ... 10 ... ... қыз бала ... ... Өкінішке орай жаңа
жылдың алғашқы ... де ... ... ... ... ... күні
ғана бұқаралық ақпарат құралдары жұртшылыққа Ішкі ... ... ... курс ... көп қабатты үйдің төбесінен құлап
өлгенін естіртті».
Сөйтіп, бүгінде ата-анасы баласы мектепке кетсе, үйге ... ... деп, ... ... ... ... ... алдымнан шығар ма екен деп
алаңдайтын, мазасыз күй кешетін болды. Ертең мезгілсіз ажал ... ... ... зар ... Бұл пәле ... қайдан жабысты? Сырты бүтін,
іші түтін балалар қайдан шығып жатыр? Балалар ... белі ... ... ... түңілетін болды? «Сенің табаныңа қадалған ... ... ... - деп ... еті баласы үшін отқа да, суға да түсуге
даяр ата-ананың көз жасы неге ... ... ... кім жауап
береді?
Енді жоғарыда көрсетілген суицидтардың себебін анықтайық. Неліктен бұл
адамдар бір рет қана ... ... оңай кете ... Психолог
мамандардың бұл мәселенің себебін қалай анықтағандарына назар аударайық.
«Өзін-өзі өлтіру ешқашан кездейсоқ әрекет болған емес. ... ... ... ... ... ... Өз-өзіне
қол жұмсау қадамына барудың ... өте көп. Оның ... ... ... ... ... ... жалғыздық, жұмыс барысында
туындаған проблемалар. Кейде жазылмайтын ... ... ... ... ... ұшырағандар да өз өміріне балта шауып
жатады. Тіпті кей ... ... ... ... де ... етеді. Бірақ
жоғарыда айтылған проблемалардың бірі кездескен ... ... ... өз
өзіне қол жұмсамайды ғой. Неге? Себебі оның өмір сүруіне оң ықпал ... ... ... Ол – тату-тәтті отбасы, махаббат, ата-ана
қамқорлығы, дұрыс тәрбие. Жауапкершілікті ... ... ... ... кез ... ... қарсы тұруға көмектеседі», - дейді Айгүл
Нәшкенова, Республикалық психиатрия, психотерапия және наркология ... ... ... және ... ... ... мамандар, әдетте жалғыздық – суицидке итермелейтін бірден-бір
себеп екендігін айтады.
«Өз-өзіне қол салу – ... пен ... ... ... ... ... ... түсініспеушілік
орын алып жатса, ата-ана баласын түсіне алмаса, күйеуі әйелін түсінбесе
немесе керісінше ... ... ... ... ... осындай
қайғылы оқиғаларға алып келеді», – деп ... ... ... Анна ... ... ... ... суицидтің төмендегідей себептері жайлы айтылып жатыр.
Әр суицидтің шығу себебі бар. Бірақ көп жағдайлардағы себеп ... ... ... мен ... ... ... болады. Бұлар басты себептері. Ал басқа себептердің ... ... ... ... ... ... ... қызымен ұрысып, немесе
аралары ажыраған жігіттің өзін-өзі өлтіруіне санасы ояу адам баласы үшін
ешқандай ақылға ... ... жоқ. ... өз ... қияды.
Қаржылық жағдайлардың әсері де кей адамдар үшін суицидтің ... ... ... ... қаржылық қиындықтар басты себеп емес. Егер
ондай қиындықтарға шыдамай өз-өзін ... ... ... онда ... тең
жартысы қырылып қалады емес пе?! Қиындық кімде жоқ дейсіз?! Демек, иманы
мен өмірге деген көзқарасы ... емес ... адам ғана ... ... төзе алмай, ең дұрыс жол ретінде суицидті таңдайды.
Ренжу. Кейде жасөспірімдердің арасындағы суицид ата-анасына ... ... ... сондай ардақты жандарға ренжіп өзін-өзі өлтіру де
жан дүниесінде кемістігі бар адамның істейтіні болса керек.
Қателік. Өмір ... соң ... мен ... ... ... ... барлығымыздың табиғатымызда бар нәрсе. Қандай қателік
жасасақ та суицидпен шешімін табуымыз дұрыс ... ... тұяқ ... ... ... жылы ... қою ... өлімге бару көзі
ашық, көкірегі ояу жандардың істейтін әрекеті емес.
Міне Дүниежүзілік Денсаулық Сақтау Ұйымының тағы бір ... көз ... 44% ... ... мына адам ... деп ... ... Олардың кіналі деп тапқаны мыналар:
- «Барлығы» - 20%
- Жақын адамым – ... ... – 8%
- ... емес – ... бұл – ... ... ... ойламайды, «сол керек!», - деп кек
қайтарған болады.
Дүниежүзілік Денсаулық Сақтау Ұйымының мамандары адамдардың өз өміріне
қол жұмсауына себеп болатын мынадай факторларды ... 1,2 % - ... ... 3 % - ... ... 1,4 % - Өмір сүрудің ауырлығынан;
- 6 % - Құмарлықтан;
- 18 % - ... ... 18 % - ... ... 19 % - ... ... ... мақсатында осындай қатерлі қадамға барады
екен. Ал өзін-өзі өлтіру фактілерінің 41 %-ы неден болатыны белгісіз ... ... Бұл ... ең ... ... ... ... арасында көптеп кездесуі.
Жасөспірімдердің неліктен өз-өзіне қол жұмсайтындығы жөнінде көптеген
пікірлер бар. Солардың кейбіреулері төменде:
Қазақстан Республикасының Бас прокуратурасының 2008 жылы ... ... ... арнайы зерттеуінде балаларды суицидке
итермелейтін негізгі ... ... ... ... әлеуметтік-
психологиялық жағдайы, одан кейін – ұлтаралық қатынас, отбасылық тұрмыстың
қолайсыздығы мен қолдаудың болмауы ... ... ... ... бір ... ... ... өз-өзіне қол жұмсау
фактілерінің әрбір үшіншісі – көрнекі ... ... ... олар өлгісі
келмейді, тек осы әрекеттерімен өздеріне назар аудартқысы ... ... өте ... ... ... ... Өйткені, келесі талпынысы
қазаға ұласып ... ... ... қол ... ... ең алдымен
телеарналардан беріліп жатқан ұрыс-төбелеске, ... толы ... ... ... ... ... байлығын еселеймін, деп шарқ
ұрып жүрген ... ... ... олар күнкөрістің қамымен
таң атқаннан күн батқанша үй қарасын ... ... ... ... бөле ... ... тыс қалған бала өзін керексіз
сезінеді деушілер де бар.
Қоғамда болып жатқан ... мен сан ... ... ... кері әсер ... ... қол салу – түсініспеушілік пен
жалғыздықтан туындайтын проблема.
Дүниенің ақпараттануы, адамның табиғаттан ... неше ... ... ... ... ... ... көбеюіне ықпал
етіп отыр.
Жасөспірімдердің өздеріне-өздерінің қол ... ... ... ... ... ... төзбеуі себеп болады. Сондай-ақ,
қоғамдағы жат қылықтарға әуес, нашақорлар мен маскүнемдер суицидке ... өзі қол ... ... көбеюі — еліміздегі жастар
саясатының ... ... ... ... ... себебі көп деп түсіндіреді. Алайда, олардың
басты проблемасы – жалғыздық. Егер мектепте қандай да бір ... ...... балаға көмек көрсету керек, ал отбасында проблема ...... ... ... ... ... ... бұл мәселенің алдын алу
үшін ... ... ... кәмелетке толмағандардың істері
бойынша жауап беретін инспекторларды көбейтіп жатыр.
Тағы бір жүргізілетін іс-шара бұл – дүние ... ... ... ... Бұл күн 10 ... өзіне өзі қол жұмсаудың алдын алу жөніндегі
халықаралық қауымдастық бастамасымен және ... ... ... қолдауымен атап өтіледі.
Мамандар өлуге құмарту – психиканың ... ... ... әрдайым жақындарыңмен бірге болып, бір-бірін бағалап, ... өмір сүре білу ... ... ... мамандар.
Қазақстан Республикасы Конституциясының І ... 1 ... ... ең ... ... – адам және ... ... сол қымбат қазынаны көзіміздің қарашығындай етіп қорғау
әрбір ... ... ... ... ... ... тұрған өзекті
мәселе.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. «Дат» газеті, ... ... ... ... ғылыми-тәжірибелік орталығы суицидология және ... ... ... ... Нәшкенованың берген сұхбаты;
2. Азаматтық радиосы, ... ... ... Анна ... ... сұхбаты, сайты www.azattyq.org;
3. www.malimetter.org – танымдық және энциклопедиялық сайт;
4. АБЖАД студенттердің интеллектуалдық таным ... ... ... www.abzhad.tor.kz;
5. ҚАЗАҚСТАН Республикалық телерадиокорпорациясы – жаңалықтар, ...

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Реферат
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Гуманитарлық ғылымдар жүйесіндегі девионтологияның орны28 бет
Кәмелет жасқа толмаған жеткіншектердің өз-өзіне қасақана қол салуы5 бет
Әлеуметтік медицинаның пәні және оның негізгі бөлімдері105 бет
«Жасөспірімдердің өзіне – өзі қол жұмсаудың алдын алу шаралары»4 бет
2-ші дүние жүзілік соғыстан кейінгі халықаралық жағдай. Герман мәселесі19 бет
Абай мен Ыбырайдың ағартушылық ойлары мен оқу-білім мәселесі жөніндегі көзқарастары7 бет
Абай Құнанбаевтың дүниетанымындағы адам мәселесі49 бет
Ажырасу мәселесіне арналған әдебиеттерді талдау19 бет
АЗИЯ-ТЫНЫҚ МҰХИТЫ АЙМАҒЫНДАҒЫ ҚАУІПСІЗДІК МӘСЕЛЕСІ46 бет
Азия-Тынық мұхиты аймағындағы қауіпсіздік мәселесі және Қытайдың позициясы61 бет

2008-2014 © stud.kz группа сайтов Stud.kz
Создание сайта - студия Riskk | Time 0.0272

Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

FAQ
Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін жұмасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: +7 777 614 50 20
Жабу / Закрыть
Көмек / Помощь